มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เดินหน้ายกระดับคุณภาพการจัดการศึกษาและพัฒนาศักยภาพคณาจารย์ ผ่านการส่งเสริมให้คณาจารย์เข้ารับการรับรองมาตรฐานสมรรถนะวิชาชีพอาจารย์ทั้งในระดับประเทศและสากล

     มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เดินหน้ายกระดับคุณภาพการจัดการศึกษาและพัฒนาศักยภาพคณาจารย์อย่างต่อเนื่อง ผ่านการส่งเสริมให้คณาจารย์เข้ารับการรับรองมาตรฐานสมรรถนะวิชาชีพอาจารย์ ทั้งในระดับประเทศตามกรอบมาตรฐานอาจารย์ของประเทศไทย Thailand Professional Standards Framework (TH-PSF) และระดับสากลตามกรอบมาตรฐานอาจารย์มืออาชีพของสหราชอาณาจักร UK Professional Standards Framework (UK-PSF) เพื่อขับเคลื่อนการเรียนการสอนที่มุ่งเน้นผลลัพธ์การเรียนรู้ของผู้เรียน (Outcome-Based Education) และยกระดับคุณภาพการศึกษาสู่มาตรฐานสากล

     รศ. ดร.ดำรงค์ อดุลยฤทธิกุล รองอธิการบดีฝ่ายวิชาการ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กล่าวว่า การรับรองสมรรถนะวิชาชีพอาจารย์ถือเป็นกลไกสำคัญในการส่งเสริมให้อาจารย์พัฒนาตนเองด้านการเรียนการสอนอย่างเป็นระบบ เนื่องจากคณาจารย์มหาวิทยาลัยจำนวนมากมีความเชี่ยวชาญด้านการวิจัยและวิชาการเป็นอย่างดี แต่การจัดการเรียนการสอนในยุคปัจจุบัน จำเป็นต้องอาศัยองค์ความรู้และทักษะที่หลากหลายมากยิ่งขึ้น ทั้งการออกแบบการเรียนรู้ การวางแผนการสอน การใช้จิตวิทยาการเรียนรู้ การจัดการเรียนการสอนแบบ Active Learning ตลอดจนการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ

     “เป้าหมายสำคัญของมหาวิทยาลัยไม่ใช่เพียงการให้อาจารย์ได้รับการรับรองมาตรฐาน แต่ต้องการให้อาจารย์ทุกคนพัฒนาสมรรถนะด้านการเรียนการสอนอย่างต่อเนื่อง เพื่อสร้างประสบการณ์การเรียนรู้ที่ดีที่สุดให้กับนักศึกษา และตอบโจทย์ทักษะที่จำเป็นในอนาคต นอกจากนี้ มหาวิทยาลัยยังได้สนับสนุนคณาจารย์ที่เข้ารับการประเมิน ทั้งการสนับสนุนค่าธรรมเนียมการสมัครและเงินรางวัลสำหรับผู้ที่ผ่านการรับรอง เพื่อส่งเสริมให้คณาจารย์ก้าวสู่ความเป็นอาจารย์มืออาชีพและได้รับการยอมรับในระดับประเทศและระดับนานาชาติ” รศ. ดร.ดำรงค์ กล่าว

     ปัจจุบัน มหาวิทยาลัยได้นำกรอบมาตรฐาน PSF มาใช้เป็นเครื่องมือสำคัญในการพัฒนาคุณภาพการเรียนการสอนและการประกันคุณภาพการศึกษา โดยกำหนดให้อาจารย์ใหม่ที่เริ่มปฏิบัติงานตั้งแต่วันที่ 1 กันยายน 2568 เป็นต้นไป ต้องผ่านการรับรองสมรรถนะวิชาชีพอาจารย์ระดับ TH-PSF ระดับ 2 เป็นหนึ่งในเงื่อนไขสำคัญของการต่อสัญญาจ้าง ขณะที่อาจารย์ที่ปฏิบัติงานอยู่ก่อนหน้านี้ แม้จะไม่ได้กำหนดให้ต้องเข้ารับการรับรอง แต่จะได้รับการส่งเสริมให้เข้ารับการอบรมและพัฒนาทักษะด้านการเรียนการสอนอย่างต่อเนื่องอย่างน้อยปีละ 2 กิจกรรม เพื่อสร้างวัฒนธรรมการพัฒนาวิชาชีพอาจารย์อย่างต่อเนื่อง

     ผศ. สุภาวดี ทับกล่ำ อาจารย์สาขาการพยาบาลเด็กและวัยรุ่น คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ซึ่งได้รับการรับรองคุณภาพด้านการเรียนการสอนตามกรอบมาตรฐานอาจารย์มืออาชีพของประเทศอังกฤษ UK-PSF ระดับ Senior Fellow (SFHEA) และได้รับการรับรองสมรรถนะอาจารย์ตามแนวทางการส่งเสริมคุณภาพการจัดการเรียนการสอนของอาจารย์ในสถาบันอุดมศึกษา TH-PSF ระดับ 3 หรือ Scholarly Teacher กล่าวว่า แรงบันดาลใจสำคัญมาจากความเชื่อว่าผู้เรียนทุกคนมีศักยภาพในการเรียนรู้ แม้จะมีพื้นฐานและรูปแบบการเรียนรู้ที่แตกต่างกันก็ตาม จากประสบการณ์การสอนที่ผ่านมา ทำให้ตระหนักว่าบทบาทของผู้สอนไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการถ่ายทอดองค์ความรู้ แต่คือการออกแบบประสบการณ์การเรียนรู้ที่เหมาะสมกับผู้เรียนและสอดคล้องกับผลลัพธ์การเรียนรู้ที่คาดหวัง เพื่อส่งเสริมให้ผู้เรียนสามารถพัฒนาศักยภาพของตนเองได้อย่างเต็มที่

     “เมื่อบริบทการเรียนรู้เปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ ผู้สอนเองก็ต้องเรียนรู้ ทบทวน และพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่องเช่นเดียวกัน การได้รับการรับรองทั้งในระดับประเทศและระดับสากลถือเป็นอีกก้าวสำคัญของการพัฒนาวิชาชีพ และเป็นกำลังใจในการสร้างประโยชน์แก่ผู้เรียน เพื่อนร่วมวิชาชีพ และวงการศึกษาในวงกว้าง” ผศ.สุภาวดี กล่าว

     นอกจากนี้  ผศ.สุภาวดี ยังตั้งใจที่จะต่อยอดการจัดการเรียนรู้ที่เชื่อมโยงการเรียนในชั้นเรียนกับการลงมือปฏิบัติและการนำความรู้ไปประยุกต์ใช้ในสถานการณ์จริง เพื่อส่งเสริมให้ผู้เรียนสามารถคิด วิเคราะห์ สร้างสรรค์ และใช้ความรู้ได้อย่างมีความหมาย พร้อมทั้งร่วมแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และแนวปฏิบัติที่ดี เพื่อร่วมสร้างระบบนิเวศการเรียนรู้ (Learning Ecosystem) ที่ผู้เรียน อาจารย์ และเครือข่ายวิชาชีพสามารถเรียนรู้และพัฒนาไปด้วยกันอย่างยั่งยืน

     ด้าน อาจารย์ ดร.เยียรยง คลังบุญครอง อาจารย์ประจำวิทยาลัยโลกคดีศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ผู้ได้รับการรับรองคุณภาพการเรียนการสอนตามกรอบมาตรฐานอาจารย์มืออาชีพของประเทศอังกฤษ UK-PSF ระดับ Fellow (FHEA) กล่าวว่า จุดเริ่มต้นของการเข้าสู่กระบวนการรับรองเกิดขึ้นในช่วงเริ่มต้นเส้นทางวิชาชีพอาจารย์ ขณะปฏิบัติงานและสอนอยู่ที่ประเทศอังกฤษ ซึ่งเป็นช่วงที่มหาวิทยาลัยต่าง ๆ ให้ความสำคัญกับการพัฒนาสมรรถนะด้านการเรียนการสอนของอาจารย์รุ่นใหม่ ผ่านหลักสูตรประกาศนียบัตรด้านการจัดการเรียนการสอนในระดับอุดมศึกษา (PgCert หรือ PGCAP) ที่เปิดขึ้นมาเพื่อให้ผู้ที่สำเร็จหลักสูตรเทียบกับความสามารถตาม UK-PSF ได้โดยตรง สำหรับมหาวิทยาลัยใดที่ยังไม่ได้รับการรับรองหลักสูตรอย่างเป็นทางการ ก็ให้อาจารย์ส่งผลงานไปให้ส่วนกลางรับรอง ถือว่ามีประโยชน์ตรงที่ทำให้ได้เข้าใจประสบการณ์จากการสอนในชีวิตประจำวันอย่างเป็นระบบมากขึ้นในแบบที่สามารถถ่ายทอดให้ผู้อื่นและตนเองเข้าใจได้

     สำหรับเป้าหมายในอนาคต อาจารย์ ดร.เยียรยง ตั้งใจที่จะนำประสบการณ์ดังกล่าวมาสนับสนุนการพัฒนาศักยภาพบุคลากรสายวิชาการของวิทยาลัยโลกคดีศึกษา โดยเฉพาะการส่งเสริมการจัดการเรียนการสอนและการเรียนรู้บนฐานงานวิจัย (Research-based Teaching) ในสาขาความยั่งยืนและการจัดการเพื่อสังคม เพื่อเตรียมผู้เรียนให้สามารถรับมือกับความท้าทายของโลกอนาคตได้อย่างมีประสิทธิภาพ

     รศ. ดร.ดำรงค์ กล่าวเพิ่มเติมว่า การพัฒนาสมรรถนะวิชาชีพอาจารย์ถือเป็นส่วนสำคัญของการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ด้านวิชาการของมหาวิทยาลัย และสอดคล้องกับการยกระดับระบบประกันคุณภาพการศึกษาและการจัดการเรียนรู้แบบ Outcome-Based Education ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของการพัฒนามหาวิทยาลัยสู่ความเป็นเลิศในระดับสากล

     ปัจจุบัน มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ มีคณาจารย์จำนวนหนึ่งที่ได้รับการรับรองสมรรถนะวิชาชีพอาจารย์ทั้งในระดับ TH-PSF และ UK-PSF และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง สะท้อนถึงความมุ่งมั่นของมหาวิทยาลัยในการพัฒนาคณาจารย์และยกระดับคุณภาพการศึกษา เพื่อสร้างบัณฑิตที่มีศักยภาพ พร้อมรับมือกับความท้าทายและความเปลี่ยนแปลงของโลกในอนาคต